Zoals in het vorige artikel geschreven, gaat het hier om Will. Will heeft relatieproblemen. Will’s verhaal* illustreert hoezeer oude pijn in onze volwassen relaties nog steeds aanwezig is. Het vervolg:

Will begon kreeg last van angst toen hij ongeveer 12 jaar oud was; hij sliep slecht en had het gevoel dat hij weg wilde rennen. Hij voelde zich ook verveling en een milde depressie die geleidelijk door zijn tienerjaren heen liep. In die jaren verlangde hij ernaar dat zijn vader aanwezig zou zijn en hem zou steunen. In plaats daarvan voelde hij zich eenzaam en behoeftig. Met deze inzichten zou het voor Will makkelijker worden om relatiewerk te doen samen met zijn vrouw. Want wat verlangde hij in de relatie met Anne wat hij niet had gekregen bij zijn ouders?

Het was voor mij duidelijk dat Will het moeilijk zou krijgen om te stoppen met drinken. Wenselijk om zijn gevoelens te leren kennen vanwege zijn ervaring met weggestopte pijn. Hij gaf toe dat hij niet volledig kon stoppen met drinken, maar hij rationaliseerde dat bezuinigen het antwoord zou zijn. Will had jarenlang veel gevoelens onderdrukt. Nu had hij de kans om zijn gevoelens door te werken in individuele therapie en uiteindelijk in relatietherapie.

Leren van het verleden


Het duurde niet lang voordat helder werd waarom Will het moeilijk had om te weten wat hij voelde. Niet alleen was zijn vader een dronkaard, maar hij had ook een familiegeschiedenis van stemmingsstoornissen. Hij dacht dat zijn vader een bipolaire stoornis had, hoewel deze nooit was vastgesteld. Will meldde vroege problemen op school. Zijn leraren zeiden dat hij vaak niet op zijn stoel zat en het klaslokaal verstoorde. Uiteindelijk stelde zijn huisarts hyperactiviteit vast. Blijkbaar zette een vorm van hyperactiviteit door tot in zijn volwassenheid; Ik ontdekte dat Will soms irrationele beslissingen nam over uitgaven; in een opwelling een nieuwe auto kopen of een last-minute reis plannen, zonder zijn vrouw te raadplegen. Het was duidelijk dat zijn impulsiviteit zijn leven negatief beïnvloedde. Als hij dus thuiskwam met bloemen, herinnerde het Anne alleen maar aan deze eerdere ervaringen en werd ze meteen kritisch.


Anne en Will zaten vast in een cyclus van aanvallen en verdedigen. Bij het stel was weinig wederzijds begrip. Geen van beiden kon een manier bedenken om uit de negatieve cyclus en terug te keren naar veiligheid. Hun verschillen leidden eerder tot destructie dan tot de fijne relatie waar Will en Anne heimelijk naar verlangden.

Investeren in de toekomst

Gezien zijn symptomen van impulsuitgaven, de behoefte aan minder slaap en tragere problemen, honoreerde ik Will’s wens om psychiatrisch onderzocht te worden. Mijn collega psychiater stelde een voorlopige diagnose van bipolaire II en angst. Bipolaire II is een stemmingsstoornis die wordt gekenmerkt door periodes van depressie, normale stemmingen en symptomen van hypomanie. Hypomanie omvat symptomen als rusteloosheid, druk en snelle spraak, eindeloze energie hebben maar slechts 3 uur slaap nodig hebben, betrokken zijn bij tal van activiteiten, gek gedrag en prikkelbaarheid. De psychiater schreef een antidepressivum en Lamictal voor, een stemmingsstabilisator die Will hielp om te vertragen en dieper in zijn gevoelens te komen. Omdat hij beter kon identificeren wat hij van binnen voelde, hielp de medicatie hem echt bij het vorderen van therapie.

Het huiswerk in de eerste maanden van de therapie was het vaststellen of Will zich verdrietig, boos, bang, opgewonden of liefde voelde. Ik liet hem Will een dagboek bijhouden van zijn gevoelens en gedachten. Geleidelijk raakte hij meer verbonden met zijn emotionele kant. Eindelijk kon hij met Anne over een deel van zijn pijn praten, en gelukkig ontving zij hem daarin. Hij had nog veel werk te doen; hij moest zelfkalmerende vaardigheden leren voor de opwinding die deel uitmaakte van zijn bipolaire II-aandoening. Daarnaast bleef Will ook veel onderdrukte pijn over zijn vader vasthouden.

Will vertelde me dat zijn ouders gescheiden waren toen hij 15 jaar oud was. Hij voelde zich in die tijd schuldig omdat hij eigenlijk geloofde dat hij de oorzaak was van hun scheiding. Zijn vader vertrok op het moment dat Will zijn leiding nodig had. Hij voelde zich verantwoordelijk om voor zijn rouwende moeder te zorgen. Deze omstandigheden maakten het voor Will bijna onmogelijk om goede verbindingen met zijn gevoelens te ontwikkelen. Ook had hij nooit geleerd ongemakkelijke gevoelens te verdragen en problemen uit te spreken. Het ontbrak Will in wezen aan rolmodellen voor een gezonde intimiteit voor volwassenen.

Het dempen van wat je voelt

Net als Will zijn er mensen van alle leeftijden die koste wat kost proberen hun gevoelens proberen te vermijden. Het is bekend dat verslavingen van verschillende aard, zoals drugs, gokken, seks, alcohol en ook voedsel, een vorm van zelfmedicatie is; om die emoties te dempen waarvan mensen in de veronderstelling zijn deze niet te kunnen tolereren.

Conflictvermijding is een ander thema in relaties. Veel volwassenen zijn weinig effectief aanwezig in het luisteren en hebben amper voeling met de diepte van hun gevoelens. Het komt erop neer dat mensen veel meer kunnen verdragen dan ze denken. En als ze dit zelf gaan ervaren, leidt dat tot een grote verandering in het gevoel van verbonden voelen met zichzelf en anderen.

In het volgende artikel kun je het slot van Will en zijn (relatie) problemen lezen.

*met toestemming en met gebruik van gevigneerde namen